Gia đình nên có những phong tục nào cho đêm Giáng sinh? Ý tưởng từ khắp thế giới

Vì sao đêm 24 tháng 12 lại quan trọng đến vậy?

Ở phần lớn châu Âu, Giáng sinh diễn ra vào tối 24, chứ không phải sáng 25. Ở Đức, quà được mở vào tối Heiligabend. Ở Ba Lan, bữa tối Wigilia là thời khắc quan trọng nhất của mùa lễ. Ở Pháp, bữa tiệc réveillon quy tụ cả gia đình trước khi Ông già Noel ghé qua, còn ở Mexico, quà thường được mở lúc nửa đêm. Ngược lại, ở Mỹ và Anh, khoảnh khắc lớn nhất là sáng 25, và đêm trước là để chuẩn bị đón vị khách đặc biệt.

Với bạn, điều này thay đổi câu hỏi cần đặt ra. Vấn đề không phải là lấp đầy buổi tối, mà là cho nó một hình dạng: một khởi đầu, vài chặng mà các con mong đợi, và một kết thúc rõ ràng. Các phong tục dưới đây được xếp theo quốc gia, nhưng phong tục nào cũng có thể chuyển thành nửa giờ trong bất kỳ phòng khách nào.

Jólabókaflóð, buổi tối đọc sách của người Iceland, là gì?

Ở Iceland, ngày 24 tháng 12 là đêm của sách. Các gia đình tặng sách cho nhau, rồi dành phần còn lại của buổi tối, và thường cả ngày hôm sau, để đọc. Phong tục này có tên là Jólabókaflóð, “cơn lũ sách Giáng sinh”.

Theo cơ quan du lịch Iceland, phong tục này gắn với một cuốn danh mục, Bókatíðindi, được xuất bản hằng năm từ năm 1944 và gửi đến mọi gia đình vào giữa tháng 11, đúng dịp hội sách Reykjavik. Người Iceland dùng nó để chọn những cuốn sách sẽ tặng. Đất nước này không thiếu sách để đọc: Reykjavik là thành phố văn học của UNESCO từ năm 2011, và nhà văn Halldór Laxness đã nhận giải Nobel năm 1955.

Vì sao người Ba Lan chờ ngôi sao đầu tiên?

Ở Ba Lan, bữa tối ngày 24, Wigilia, chỉ bắt đầu khi ngôi sao đầu tiên xuất hiện trên bầu trời, gọi là *Gwiazdka*, gợi nhớ ngôi sao Bethlehem. Các em nhỏ được giao nhiệm vụ ngóng sao bên cửa sổ, và ai thấy trước sẽ ra hiệu bắt đầu.

• Mọi người bẻ và chia nhau opłatek, một tấm bánh thánh mỏng, vừa trao lời chúc trước khi ăn.
• Người ta lót một ít cỏ khô dưới khăn trải bàn, để tưởng nhớ máng cỏ.
• Người ta để một chỗ trống ở bàn, dành cho Chúa Hài Đồng hoặc cho một lữ khách cô đơn.
• Bàn tiệc có mười hai món, tượng trưng cho mười hai tông đồ, hoặc một số lẻ tùy gia đình, không có thịt đỏ: cá chép là loại cá phổ biến nhất.
• Quà được trao sau bữa tối, và buổi tối khép lại bằng Pasterka, thánh lễ nửa đêm.

Ngóng sao là một trong những nghi thức dễ áp dụng nhất với trẻ nhỏ. Vào tháng 12, trời tối sớm ở Pháp: một đứa trẻ đứng bên cửa sổ với chiếc đèn pin, được giao nhiệm vụ báo hiệu giờ ăn, sẽ có một sứ mệnh, một khoảnh khắc được làm người hùng, và một lý do để không chạy lung tung trong lúc bạn dọn bàn.

Donald lúc 15 giờ và hòa bình Giáng sinh lúc giữa trưa: những hẹn giờ cố định của Bắc Âu

Ở Thụy Điển, ngày 24 tháng 12 có lịch truyền hình riêng. Mỗi năm, ngay sau 15 giờ, kênh truyền hình công SVT1 phát *Kalle Anka och hans vänner önskar god jul*, “Donald và các bạn chúc bạn Giáng sinh vui vẻ”. Đây là một chương trình của Disney năm 1958, *From All of Us to All of You*, do chú dế Jiminy dẫn dắt, được phát sóng ở Thụy Điển từ năm 1960.

Theo Mental Floss, mỗi năm có hơn ba triệu người Thụy Điển xem chương trình, khoảng một phần ba dân số, và vào năm 1997, hơn một nửa dân số đã ngồi trước màn hình. Chương trình gần như không bao giờ thay đổi. Năm 1982, SVT thay đoạn trích *Chú bò Ferdinand* bằng *Vịt con xấu xí*: làn sóng phản đối lớn đến mức đoạn trích cũ được đưa trở lại vào năm sau.

Phần Lan chọn giữa trưa. Ngày 24 tháng 12, tại quảng trường lớn cổ ở Turku, lời tuyên bố hòa bình Giáng sinh được đọc vào giữa trưa từ ban công tòa nhà Brinkkala, năm nào cũng vậy kể từ năm 1886. Đài phát thanh và truyền hình công YLE phát sóng sự kiện này từ năm 1935, và trên truyền hình quốc gia từ năm 1983.

Vì sao nhiều nước ăn cá vào tối 24?

Có một sợi chỉ nối cá chép Ba Lan, cá tuyết Mexico và bữa gros souper vùng Provence: theo truyền thống Công giáo, người ta không ăn thịt vào đêm Giáng sinh. Vì vậy bữa tối vẫn là bữa “kiêng”, không có thịt, nhưng có thể rất thịnh soạn, và cá giữ vị trí hàng đầu.

Các gia đình Ý gọi nó đơn giản là La Vigilia, đêm canh thức. Mental Floss nhắc rằng cái tên “Feast of the Seven Fishes”, bữa tiệc bảy loại cá, ra đời ở Mỹ trong cộng đồng người di cư từ miền nam nước Ý, một vùng ven biển và nghèo, nơi cá có giá phải chăng. Không ai thực sự biết con số bảy từ đâu mà có, và baccalà, cá tuyết muối, gần như luôn có trong thực đơn.

Ở Provence, bữa gros souper tối 24, một bữa kiêng gồm bảy món theo France.fr, cũng theo cùng logic và kết thúc bằng mười ba món tráng miệng, mà chúng tôi kể chi tiết trong Giáng sinh ở Pháp. Ở Mexico, bữa tối Nochebuena vẫn trung thành với món bacalao, được kể trong Giáng sinh ở Mexico.

Làm sao đánh dấu khoảnh khắc quà đến vào đêm Giáng sinh?

Ở Đức, Bescherung có một tín hiệu âm thanh. Các em nhỏ chờ bên ngoài phòng, và một tiếng chuông báo rằng Christkind hoặc Weihnachtsmann vừa rời đi. Lúc đó các em mới được thấy cây thông sáng đèn và những gói quà. Chúng tôi kể về khoảnh khắc này trong Giáng sinh ở Đức.

Ở những nước mà quà đến trong đêm, buổi tối hôm trước là để chuẩn bị đón khách. Ở Pháp, trẻ em đặt giày trước lò sưởi. Ở Mỹ và Anh, người ta treo tất và để lại đồ ăn nhẹ cho vị khách và đàn tuần lộc của ông; thực đơn của từng nước có trong nên để gì cho Ông già Noel. Ở Catalonia, trẻ em vừa hát vừa gõ vào khúc gỗ Tió để nó “đẻ” ra kẹo bánh, một phong tục được giới thiệu trong ai mang quà đến trên khắp thế giới.

Nhiều gia đình Mỹ còn đọc, vào giờ đi ngủ, bài thơ *A Visit from St. Nicholas*, xuất bản năm 1823, mở đầu bằng câu “'Twas the night before Christmas”. Câu chuyện về bài thơ được kể trong lịch sử bài thơ “Đêm trước Giáng sinh”.

Lịch trình nào cho đêm Giáng sinh với trẻ nhỏ?

Cái bẫy của ngày 24 là độ vênh giữa giờ ăn của người lớn và giờ ngủ của trẻ. Viện Hàn lâm Y học Giấc ngủ Hoa Kỳ (American Academy of Sleep Medicine) khuyến nghị trẻ từ 3 đến 5 tuổi ngủ 10 đến 13 tiếng mỗi 24 giờ, tính cả giấc ngủ trưa, và trẻ từ 6 đến 12 tuổi ngủ 9 đến 12 tiếng. Vì vậy, một đứa trẻ sẽ dậy lúc 7 giờ sáng 25 cần đi ngủ trong khoảng 20 đến 21 giờ, dù thực đơn có là gì.

1. 15 giờMột hẹn giờ cố định kiểu Thụy Điển: một bộ phim ngắn, một bài hát, một cuộc gọi cho ông bà.
2. 16 giờ 30Giờ nấu ăn: món ăn hoặc mẻ bánh quy mà các con sẽ mời mọi người tối nay.
3. 17 giờ 30Ngóng ngôi sao đầu tiên kiểu Ba Lan, rồi ngó qua Santa Tracker.
4. 18 giờ 30Bữa tối của các con, hoặc món khai vị của bữa réveillon dọn sớm cho cả nhà.
5. 19 giờ 30Đồ ăn nhẹ cho Ông già Noel, tất hoặc giày, vị trí cuối cùng của cỗ xe tuần lộc.
6. 20 giờĐồ ngủ, sách kiểu Iceland, tắt đèn. Bữa réveillon của người lớn có thể bắt đầu.

Lịch trình này lùi lại một tiếng với trẻ 6 đến 8 tuổi, các em có thể ở lại đến món tráng miệng. Từ 9 hoặc 10 tuổi, nhiều em thích bước sang phía sau sân khấu: tự tay đặt quà cho các em nhỏ, rung chuông, cắn củ cà rốt của tuần lộc. Để theo dõi cỗ xe mà không quên giờ giấc, lời khuyên của chúng tôi có trong cách theo dõi Ông già Noel vào đêm Giáng sinh.